Córka zostawiła u mnie psa „na weekend". To było w listopadzie.
Gdyby ktoś mi powiedział rok temu, że będę się kłócić z własną córką o kundla, który nawet nie jest mój - roześmiałabym się w głos. A potem pewnie rozpłakałabym się, bo to wcale nie o psa chodzi. Nigdy nie chodziło o psa.
To był ostatni piątek listopada. Paulina przyjechała z Warszawy swoim nowym SUV-em, zaparkowanym na ukos pod moim blokiem w Siedlcach, jakby się bała, że ktoś go zarysuje. Nie weszła nawet na górę. Zadzwoniła z dołu.
- Mamo, mam awarię. Lecę na delegację do Gdańska, hotel nie przyjmuje zwierząt, a Michał jest w Berlinie do środy. Weźmiesz Bąbelka na weekend?
Bąbelek siedział na tylnym siedzeniu samochodu i patrzył na mnie okrągłymi, mokrymi oczami. Mały, kudłaty mieszaniec - trochę shih tzu, trochę coś innego, cały w kołtunach, z różowym języczkiem na wierzchu. Miał ze sobą reklamówkę z Biedronki. W środku puszka karmy, miska, jeden szary kocyk i smycz.
- Na weekend - powtórzyłam.
- Maximum do wtorku - powiedziała Paulina, poprawiając okulary przeciwsłoneczne na głowie, chociaż padał deszcz. - Serio, mamo, megadziękuję.
Zanim zdążyłam powiedzieć cokolwiek więcej, Bąbelek wylądował na moich rękach, a Paulina już wrzucała wsteczny. Pomachała mi przez szybę.
Mam na imię Renata. Sześćdziesiąt jeden lat, trzydzieści osiem przepracowanych w aptece na Wyszyńskiego, z czego ostatnie trzy na emeryturze. Trzy pokoje w bloku z wielkiej płyty, geranium na parapecie, cisza od szóstej wieczorem.
Nigdy nie miałam zwierząt - Paulina jako dziecko prosiła o chomika, ale Zbyszek, mój nieżyjący mąż, mówił, że od sierści kaszle. Nie kasłał, ale tak było wygodniej. W moim mieszkaniu pachniało lawendową wodą i herbatą z cytryną. Do tego piątku.
Bąbelek w pierwszą noc nasikał na dywan w przedpokoju, zjadł róg kapcia i zaskomlał pod drzwiami sypialni tak przenikliwie, że wpuściłam go na łóżko o drugiej w nocy. Zasnął z pyskiem na mojej poduszce. Rano patrzył na mnie tak, jakbym była całym jego światem.
Wtorek przyszedł i poszedł. Paulina nie zadzwoniła. W środę napisałam SMS-a: "Kiedy przyjedziesz po Bąbelka?". Odpisała po czterech godzinach: "Mamo, wracam dopiero w piątek, okej?".
W piątek: "Michał ma grypę, nie mogę teraz brać psa, bo on jest uczulony". W następnym tygodniu: "Mamo, mam taki okres w pracy, że ledwo żyję, dasz radę jeszcze trochę?".
Trochę zamieniło się w grudzień. Grudzień w styczeń. Styczeń w marzec.
Bąbelek miał kołtuny, więc zabrałam go do groomerki na osiedlu - osiemdziesiąt złotych. Potem okazało się, że źle trawi tę tanią karmę z puszki, więc zaczęłam kupować lepszą, po dwadzieścia złotych za kilogram.
Potem weterynarz - ogólne badanie, zastrzyki, odrobaczenie, trzysta czterdzieści złotych jednym rachunkiem. Potem drugi weterynarz, bo Bąbelek zaczął kuleć na tylną łapę - prześwietlenie, maść, kolejne dwieście.
Nie prosiłam Pauliny o pieniądze. Nie wiem dlaczego. Może dlatego, że wiedziałam, co usłyszę - "Mamo, przelewam ci w przyszłym tygodniu" - i że ten przelew nigdy nie przyjdzie, tak jak nie przychodzą jej wizyty.
Bąbelek tymczasem nauczył się moich godzin. O siódmej rano drapał w kołdrę - spacer. O dwunastej siadał przy lodówce - obiad. O szóstej kładł mi łeb na kolana, kiedy oglądałam serialę. W nocy spał na mojej pościeli, zawsze z jedną łapą na mojej ręce, jakby się bał, że zniknę.
Zaczęłam z nim rozmawiać. Nie tak, jak ludzie mówią do zwierząt - głupie "kto to jest pieseczek, kto?". Normalnie. Jak do kogoś, kto jest obok. "Idziemy na spacer, Bąbelek, tylko wezmę parasol."
"Dzisiaj pierogi, ale tobie dam trochę mięsa z rosołu." Sąsiadka z parteru, pani Krysia, kiedyś powiedziała mi na klatce: "Renata, ty z tym psem to wyglądasz jak inny człowiek. Uśmiechasz się".
Miała rację. Uśmiechałam się. Po trzech latach ciszy w pustym mieszkaniu, po śmierci Zbyszka, po tym, jak Paulina przeniosła się do Warszawy i zaczęła dzwonić raz na dwa tygodnie, a potem raz na miesiąc - nagle ktoś na mnie czekał. Ktoś, kto cieszył się, kiedy wracałam ze sklepu. Ktoś, kto nie oceniał, nie odwoływał wizyt, nie pisał "nie dam rady, mamo, następnym razem".
A Paulina? Paulina wysyłała zdjęcia. Z restauracji sushi - "tęsknimy za Bąbelkiem, daj mu buziaka!". Z weekendu w górach - "jak tam nasz maluch?". Z nowego mieszkania Michała - "Bąbelek byłby zachwycony tym balkonem!". Pisała o psie, jakby to była wspólna zabawka, a nie żywa istota, którą zostawiła w reklamówce z Biedronki pod moim blokiem pięć miesięcy temu.
W marcu zadzwoniła w niedzielę wieczorem. Rozpoznałam ten ton - uprzejmy, lekki, taki, jakiego używała, kiedy potrzebowała czegoś.
- Mamo, słuchaj. Michał chce psa. Znaczy - chce Bąbelka. Mamy teraz duże mieszkanie, balkon, ogródek na dole. Wpadnę w sobotę i go zabiorę, dobra?
Siedziałam na kanapie. Bąbelek leżał obok z łbem na moich kolanach. Patrzyłam na niego i czułam, jak coś mi się zaciska w środku - w klatce piersiowej, w gardle, za oczami.
- Nie - powiedziałam.
Cisza. Paulina chyba nie zrozumiała.
- Mamo, nie usłyszałam.
- Usłyszałaś. Powiedziałam: nie.
- Ale to mój pies.
- Był twój pies. W listopadzie. Na weekend. Potem był niczyj pies. A teraz jest mój pies. Ja go karmię, ja go leczę, ja z nim chodzę w deszczu i mrozie, ja z nim rozmawiam, kiedy nikt inny do mnie nie dzwoni.
Paulina zamilkła. Słyszałam, jak oddycha - krótko, szybko, jak wtedy, kiedy jako dziesięciolatka nie dostawała tego, czego chciała.
- To nie jest fair, mamo.
- Wiesz, co nie jest fair, Paulina? - głos mi się załamał, ale nie pozwoliłam sobie płakać. - Nie jest fair zostawić psa u matki na pięć miesięcy i wysyłać zdjęcia z restauracji. Nie jest fair dzwonić raz na miesiąc i pytać o psa, a nie o mnie. Nie jest fair traktować mnie jak przechowalnię - na psa, na zimowe kurtki, na stare meble, na sumienie.
Rozłączyła się.
Przez trzy dni nie dzwoniła. Bąbelek leżał na swoim miejscu na kanapie, patrzył na mnie tymi okrągłymi oczami i machal ogonem, ilekroć na niego spojrzałam. Trzeciego dnia dostałam SMS-a: "Mamo, przepraszam. Możemy pogadać?".
Nie odpisałam od razu. Pogłaskałam Bąbelka po łbie i poszłam do kuchni nastawić wodę na herbatę.
Nie wiem, czy to się ułoży. Nie wiem, czy Paulina zrozumie, że nie chodzi o psa - że nigdy nie chodziło o psa. Że Bąbelek to tylko czternaście kilogramów kudłatego dowodu na to, jak łatwo jest zostawić kogoś i nie wrócić, i nawet tego nie zauważyć.
Ale jedno wiem na pewno. Ten pies nigdzie nie idzie.